BM’den Tarihi Karar: Kölelik “İnsanlığa Karşı İşlenmiş En Büyük Suç” İlan Edildi!

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu, dünya tarihinin en karanlık dönemlerinden biri olan kölelik sistemiyle ilgili emsal niteliğinde bir karara imza attı. A/80/L.48 sayılı karar tasarısı ile yüzyıllar boyu süren sistematik kölelik, resmen “insanlığa karşı işlenmiş en büyük suç” olarak tanımlandı.

Tarihi oylamada dünya genelinde büyük bir mutabakat sağlanırken, üç ülkenin “hayır” oyu ve Avrupa’nın çekimser tutumu diplomatik krizin fitilini ateşledi.

Oylama Tablosu: Kim, Ne Dedi?

193 üye ülkenin temsil edildiği kurulda, ezici bir çoğunluk köleliğin en ağır suç olarak tanınması yönünde oy kullandı. Ancak harita üzerindeki bölünme dikkat çekiciydi:

ABD’den Sert İtiraz: “Tazminat Baskısına Karşıyız”

ABD adına söz alan BM Ekonomik ve Sosyal Konseyi temsilcisi Dan Negrea, ret oyu gerekçelerini ideolojik ve ekonomik temellere dayandırdı. Negrea, bu kararın gelecekte bir “tazminat talebi” mekanizmasına dönüşmesinden endişe ettiklerini vurgulayarak şunları söyledi:

“ABD, tarihi hataların, bugün bu kurbanlarla sadece uzak bağlantısı olan kişilere kaynak aktarımı (tazminat) amacıyla bir baskı aracı olarak kötüye kullanılmasına şiddetle itiraz etmektedir. Ayrıca, insanlığa karşı işlenen suçların herhangi bir şekilde derecelendirilmesi çabasına da karşıyız.”

Gana: “Bunlar İyi Niyetli Olmayan Bahaneler”

Karar tasarısının mimarı olan Gana Cumhuriyeti, Batılı ülkelerin “teknik” itirazlarını samimiyetsiz bulduğunu açıkladı. Gana Dışişleri Bakanı Samuel Okudzeto Ablakwa, ABD ve çekimser kalan bloğa şu sözlerle tepki gösterdi:

• “Zamanlama veya suçların derecelendirilmesi gibi konular, asıl meseleden sapmak için üretilen yan bahanelerdir.”
• “Bu itirazlar iyi niyet göstergesi değildir.”

Kararın Anlamı: “Sembolik Bir Zafer”

Kabul edilen tasarı, devletler için bağlayıcı bir maddi tazminat yükümlülüğü getirmiyor. Ancak diplomatik çevrelerde bu durum “Ahlaki ve sembolik bir devrim” olarak görülüyor.

• Yoksulluğun Kökleri: Afrika ülkeleri, kıtanın bugünkü ekonomik geri kalmışlığının temelinde, 1500-1800 yılları arasında 15 milyona yakın insanın zorla yerinden edilerek Amerika kıtasına taşınmasının yattığını savunuyor.
• Küresel Tanınma: Bu kararla birlikte, kölelik trajedisi ilk kez küresel düzeyde en üst seviyeden “en büyük suç” etiketiyle tescillenmiş oldu.