69. Eurovision Şarkı Yarışması: Müzikten Çok Siyaset ve Duygusal Anlar

İsviçre’nin Basel kentinde 17 Mayıs 2025 tarihinde düzenlenen 69. Eurovision Şarkı Yarışması, müzik kadar siyaset, protestolar ve derin duygusal anlarla konuşuldu. Avrupa’nın en prestijli müzik etkinliklerinden biri olan yarışma, bu yıl Avusturya’nın zaferiyle sonuçlanırken, İsrail temsilcisi Yuval Raphael’in dramatik hikayesi ve performansı geceye damga vurdu.

Avusturya’nın Zaferi

Avusturya’yı temsil eden Johannes Pietsch, sahne adıyla JJ, “Wasted Love” adlı opera-pop türündeki şarkısıyla 436 puan toplayarak yarışmayı kazandı. Viyana doğumlu sanatçı, Dubai’de yetişmiş bir opera sanatçısı olarak dikkat çekti. Performansı, stroboskopik ışıklar eşliğinde eski bir tiyatro sahnesinde gerçekleşti ve hem jüri hem de seyircilerden büyük beğeni topladı. Bu zafer, Eurovision’un 2026’da Avusturya’da düzenleneceği anlamına geliyor.

İsrail’in İkinci Sırası ve Yuval Raphael’in Hikayesi

İsrail’i temsil eden 24 yaşındaki Yuval Raphael, “New Day Will Rise” adlı şarkısıyla halk oylamasında birinci, genel sıralamada ise 357 puanla ikinci oldu. Raphael’in performansı, sadece müzikal başarısıyla değil, ardındaki dramatik hikayeyle de geceye damgasını vurdu.

Raphael, 7 Ekim 2023’te Hamas’ın İsrail’deki Supernova Müzik Festivali’ne (Nova Festivali) düzenlediği saldırıdan sağ kurtulanlardan biri. Festivalde, Hamas militanlarının roketler, silahlar ve el bombalarıyla gerçekleştirdiği saldırıda 378 kişi hayatını kaybetmiş, onlarca kişi rehin alınmıştı. Raphael, Be’eri kibbutzu yakınlarındaki bir sığınakta 50 kişiyle birlikte saklanırken, el bombası şarapnellerinden yaralandı. Sığınakta bulunan 51 kişiden sadece 11’i hayatta kaldı; Raphael, sekiz Saat boyunca cesetlerin altında saklanarak kurtuldu. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi’nde yaşadığı dehşeti anlatan sanatçı, “O gün aldığım fiziksel yaralar iyileşiyor, ancak zihinsel yaralar sonsuza dek kalacak” demişti.

Raphael, Eurovision sahnesinde şarkısını, Nova Festivali’nde hayatını kaybedenlere ithaf etti. Şarkının nakaratındaki “Yeni bir gün doğacak / Hayat devam edecek / Herkes ağlar / Yalnız ağlama” sözleri, salonda duygusal anlar yaşattı. Azerbaycan’dan gelen 12 tam puan, sosyal medyada geniş yankı uyandırdı.

Protestolar ve Siyasi Gerginlik

Yarışma, İsrail’in katılımı nedeniyle yoğun protestolara sahne oldu. Gazze’deki savaşın gölgesinde, Avrupa Yayın Birliği’nin (EBU) İsrail’i yarışmaya dahil etme kararı, hem seyirciler hem de bazı katılımcı ülkeler tarafından eleştirildi. Basel’deki Barfüsserplatz Meydanı’nda binlerce kişi, İsrail’in yarışmadan çıkarılması talebiyle gösteri düzenledi. Yarı final provalarında Raphael’in performansı sırasında seyircilerden yuhalama sesleri yükselmiş, Filistin bayrakları açılmıştı. EBU, canlı yayında bu protestoların duyulmasını engellemek için seyirci görüntülerini keserek sadece Raphael’in sesini yayınladı.

Raphael, yarışma öncesi BBC’ye verdiği röportajda, yuhalamaları beklediğini ancak “müzikle birleşme” sloganı doğrultusunda şarkısını tüm kalbiyle söyleyeceğini belirtmişti. Sahne aldığı sırada bazı seyirciler Filistin bayrakları sallarken, bazıları alkışlarla destek verdi. İki kişi sahneye atlamaya çalışsa da güvenlik görevlileri tarafından engellendi.

İspanya, İrlanda ve Slovenya’daki yayıncılar, yarışmadan haftalar önce İsrail’in katılımının tartışılması çağrısında bulunmuş, ancak EBU, İsrail’in kuralları ihlal etmediğini savunarak katılımına izin vermişti. İspanya devlet televizyonu RTVE, final gecesinde “İnsan hakları söz konusu olduğunda sessizlik bir seçenek değildir. Filistin için barış ve adalet” mesajı yayınladı.

Diğer Öne Çıkanlar

• Estonya, 356 puanla üçüncü sırayı alarak güçlü bir performans sergiledi.
• Litvanya’dan Katarsis grubu, “Tavo Akys” şarkısıyla finale yükseldi ve alternatif rock tarzıyla dikkat çekti.
• Yarışmanın açılışında, 1988’de İsviçre adına kazanan Celine Dion’un video mesajı yayınlandı. Sağlık sorunları nedeniyle sahnede yer alamayan Dion, İsviçre’ye olan minnettarlığını dile getirdi.
• 26 ülkenin yarıştığı finalde, Norveç, Lüksemburg, Ukrayna, İtalya ve Fransa gibi ülkeler de sahne aldı.

Tartışmalar ve Eurovision’un Geleceği

69. Eurovision, müzik kadar siyasi tartışmalarla anıldı. İsrail’in katılımına yönelik protestolar, EBU’nun tarafsızlık politikası ve yarışmanın “müzikle birleşme” sloganı üzerine gölge düşürdü. Yuval Raphael’in hikayesi, bir yandan insanlık dramını gözler önüne sererken, diğer yandan siyasi kutuplaşmayı derinleştirdi.