Sivas’ta Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Nedeniyle Bir Ölüm Daha

Sivas’ın Suşehri ilçesine bağlı Kesikkaş köyünde yaşayan 30 yaşındaki Uğur Uymaz, kene ısırması sonrası Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) şüphesiyle tedavi altına alındı. Ancak, yapılan tüm müdahalelere rağmen Uymaz hayatını kaybetti. Bu olay, 2025 yılında Sivas’ta KKKA nedeniyle yaşanan ölümlerin sayısını artırarak bölge halkında endişe yarattı.

Olayın Detayları

Uğur Uymaz, 4 gün önce kene ısırmasına maruz kaldı. Bir süre sonra halsizlik, ateş ve diğer belirtiler göstermesi üzerine yakınları tarafından Suşehri Devlet Hastanesine kaldırıldı. Burada yapılan ilk müdahalenin ardından durumunun ağırlaşması üzerine ileri tetkik ve tedavi için başka bir sağlık merkezine sevk edildi. Ancak, genç hasta kurtarılamadı. Bu vaka, Sivas’ta 2025 yılında KKKA şüphesiyle hayatını kaybedenlerin sayısını 9’a yükseltti.

KKKA Nedir ve Nasıl Bulaşır?

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi, Hyalomma cinsi keneler tarafından taşınan Nairovirüs kaynaklı viral bir hastalıktır. Zoonotik bir enfeksiyon olan KKKA, genellikle kene ısırması yoluyla insanlara bulaşır. Ayrıca, enfekte hayvanların kan, doku veya vücut sıvılarıyla temas ya da hasta kişilerin vücut sıvıları aracılığıyla da yayılabilir. Hastalığın belirtileri arasında yüksek ateş, baş ağrısı, kas ağrıları, halsizlik, bulantı, kusma, ishal ve ağır vakalarda kanamalar yer alır. Türkiye’de ölüm oranı yaklaşık %4-6 seviyesindedir, ancak erken müdahale ile bu oran düşürülebilir.

2025’te Türkiye’de Kene Kaynaklı Ölümler

2025 yılının ilk yarısında (Ocak-Haziran), Türkiye genelinde kene ısırması vakaları ve KKKA kaynaklı ölümler dikkat çekiyor. Türk Veteriner Hekimleri Birliği’nin verilerine göre, bu dönemde ülke genelinde 7.801 kene ısırması vakası bildirildi. Bu vakalardan en az 13’ü KKKA ve diğer kene kaynaklı enfeksiyonlar nedeniyle yaşamını yitirdi. Ölümlerin büyük çoğunluğu İç Anadolu, Karadeniz ve Doğu Anadolu bölgelerinde, özellikle Tokat, Sivas, Erzurum, Çankırı ve Kayseri gibi illerde yoğunlaştı. Sivas’ta ise 2025 yılı içinde bildirilen 39 KKKA vakasından 9’u ölümle sonuçlandı.

Bölgedeki Riskler ve Uzmanların Uyarıları

Uzmanlar, KKKA vakalarının bahar ve yaz aylarında, kenelerin aktif olduğu dönemde artış gösterdiğini belirtiyor. Sivas, Tokat, Gümüşhane ve Erzurum gibi iller, Hyalomma marginatum türü kenenin yaygın olduğu hiperendemik bölgeler arasında yer alıyor. Türk Veteriner Hekimleri Birliği Başkanı Eroğlu, kene kaynaklı hastalıkların kontrol altına alınması için devlet destekli ilaçlama teşvikleri ve ulusal politikalar geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca, kırsal alanlarda yaşayanların, çiftçilerin, hayvancılıkla uğraşanların ve sağlık çalışanlarının yüksek risk grubunda olduğu belirtiliyor.

Uzmanlar, kene ısırmasından şüphelenildiğinde şu önlemleri öneriyor:

• Kene çıkarılması: Keneyi çıplak elle dokunmadan, cımbız veya pense ile nazikçe çıkarmaya çalışın. Çıkaramazsanız en yakın sağlık kuruluşuna başvurun.
• Belirti takibi: Kene temasından sonraki 10 gün içinde ateş, halsizlik, kas ağrısı gibi belirtiler ortaya çıkarsa hemen hastaneye gidin.
• Korunma: Kırsal alanlarda uzun kollu kıyafetler giyin, pantolon paçalarını çorap içine sokun ve açık renk kıyafetler tercih edin.

Keklik Popülasyonu ve Kene Artışı

Bölgedeki kene popülasyonunun artmasında, kontrolsüz avlanma nedeniyle keklik sayısının azalmasının etkili olduğu belirtiliyor. Keklikler, keneleri doğal yollarla yok eden önemli bir avcı türü olarak biliniyor. Bu durum, kene kaynaklı hastalıkların artışında çevresel faktörlerin de rol oynadığını gösteriyor.

KKKA, erken teşhis ve tedaviyle kontrol altına alınabilen bir hastalık olmasına rağmen, geç müdahale veya yanlış kene çıkarma yöntemleri ölüm riskini artırıyor. Sağlık otoriteleri, vatandaşların kene ısırması sonrası vakit kaybetmeden sağlık kuruluşlarına başvurmasını ve kırsal alanlarda koruyucu önlemler almasını önemle tavsiye ediyor. Sivas’taki son ölüm, hastalığın ciddiyetini bir kez daha ortaya koyarken, uzmanlar toplumda farkındalığın artırılması ve disiplinler arası mücadele stratejilerinin güçlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.