Diyarbakır’ın Ergani İlçesinde Tarihi Mozaik Bulundu

Diyarbakır’ın Ergani ilçesinde yapılan bir mezar kazısı sırasında, Geç Roma-Erken Bizans dönemine ait olduğu değerlendirilen 35 metrekarelik bir mozaik bulundu. Mozaik üzerinde yapılan incelemelerde, içinde haç motifi bulunan “Davut Yıldızı” sembolü ve eski Grekçe (Eski Yunanca) ile yazılmış 6 satırlık bir yazıt tespit edildi .

Mozaik Nasıl Keşfedildi?

8 Mart 2025’te, Kırsal Özbilek Mahallesi’nde vefat eden bir kişinin defni için yapılan kazı sırasında iş makinesi mozaiğe denk geldi. Durumun ihbar edilmesi üzerine Diyarbakır Müze Müdürlüğü ekipleri bölgede kurtarma kazısı başlattı. Yaklaşık üç hafta süren çalışmalar sonucunda, 35 metrekarelik mozaiğin büyük bölümü ortaya çıkarıldı .

Mozaikteki Dikkat Çeken Detaylar

• Davut Yıldızı ve Haç Motifi: Mozaikte, içinde haç bulunan bir Davut Yıldızı (Magen David) sembolü tespit edildi. Bu kombinasyon, hem Yahudi hem de Hristiyan ikonografisini bir arada barındırması açısından oldukça nadir bir örnek olarak değerlendiriliyor .
• 6 Satırlık Grekçe Yazıt: Mozaiğin bir bölümünde yer alan yazıtların büyük kısmı tahrip olmuş durumda. Uzmanlar, yazıtların tam olarak çözümlenmesi için çalışmalarını sürdürüyor .
• Geometrik Desenler ve Sekizgen Figür: Mozaiğin birinci bölümünde sekizgen bir ana figür, eşkenar dörtgenlerden oluşan geometrik desenler ve büyük bir haç motifi bulunuyor .

Tarihi Önemi

Diyarbakır Müzesi Müdür Vekili Müjdat Gizligöl, bu keşfin Roma İmparatorluğu’nun Fırat’ın doğusunda daha fazla etkisi olduğunu gösterdiğini belirterek, “Bu mozaik, bölgede Roma’nın kalıcı eserler bıraktığının kanıtı” dedi . Ayrıca, bu mozaiğin Diyarbakır’da yerinde bulunan ikinci mozaik olduğu ve bölgenin antik bir yerleşim alanı olabileceği ifade edildi .

Koruma Çalışmaları

Kazı sonrasında Diyarbakır Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, mozaiğin yerinde korunmasına karar verdi. Alan, özel bir branda ile kapatılarak gelecekte daha kapsamlı araştırmalar yapılması için muhafaza altına alındı .

Bölgenin Geleceği

Mozaiğin bulunduğu alan, köylüler tarafından mezarlık olarak kullanılıyor. Yetkililer, antik kentin korunması için yeni bir mezarlık alanı tahsis edilmesi gerektiğini belirtti .

Ergani’deki bu keşif, bölgenin tarihsel ve kültürel zenginliğini bir kez daha gözler önüne serdi. Mozaiğin tam olarak ne anlattığı ve hangi döneme ait olduğuyla ilgili çalışmalar devam ederken, arkeoloji dünyasında yeni tartışmalara kapı aralayacağı kesin.

Haber: Cihat TOPRAK